تصویر1 از مطلب بازار بالای خوانسار: کاروانسرای تخریب شده

گزیده گفتگوها (هفته سوم بهمن۹۴): راهکارهای حفظ میراث معنوی – مکانیزم های جذب سرمایه گذار

با سپاس از خانم منصوری و  آقایان رضایت، کتابچی، صانعی، جعفری، میرزائی، استاد میرباقری، نبی زاده، میرباقری، محرابیان، حاجی صادقی، صدیقیان، رفعتی، توکلی و صاحبی  که در بحث مورد بررسی در گروه تلگرامی «انجمن دانش آموختگان خوانسار» در هفته سوم بهمن ماه۹۴ با موضوعات زیر مشارکت کردند:

موضوع اول: ضمن معرفی دیدنی های منطقه در کانال انجمن بسیار به چشم ما میاد، به گونه ای که روند تخریب آثار تاریخی در سال های اخیر رو مکرر در عکس هایی که از مناطق مختلف خوانسار گرفته شده میشه ببینیم. در مورد روند ادامه دار تخریب آثار فرهنگی و تاریخی منطقه چه اقدام عملی می‌توان انجام داد؟

موضوع دوم: چگونه می شود اعتماد سرمایه گذاران برای ایجاد تاسیسات تفریحی و گردشگری به روز دنیا  در خوانسار جلب کرد؟

در ادامه مطلب فهرست برخی آثار تخریب شده خوانسار و علل تخریب آنها و خلاصه نظرات اعضای محترم در خصوص موضوعات پیشنهادی آمده.

موضوع اول:

  • یادآوری آثار تاریخی تخریب شده هم از این جهت مفیده که ریشه ها و علل تخریب اونها مشخص بشه و با شناسایی این عوامل از تکرار تخریب بناهای مشابه جلوگیری بشه. برخی آثار تخریب شده رو در ادامه ذکر می کنیم (متاسفانه آثار تاریخی توی شهرستان بنا به دلایلی هر کدومشون تخریب شدن تا قبل از دهه ۸۰، چیزی که بوده و هست اینه که همیشه خیانت از طریق کسانی در این موارد صورت گرفته که هم در اون زمان و هم الان فقط فکر مادی و افزایش سرمایشون بودند):
    ۱- بازار بالای خونسار: تخریب در سال۷۴ و۷۵ برای تعریض خیابون و به دلیل متروکه شدن ( کوچ مغازه دارها از بازار بالا به خیابان امام فعلی از سال ۱۳۴۲ و ۱۳۴۳ همزمان با احداث خیابان مذکور و نهال کاری کنار آن شروع شده و کوچ اجباری کسبه به کنار خیابان اصلی شهر در سال۱۳۵۰).
    ۲- تیمچه حقیقت (قبل از انقلاب ثبت شده بود).
    ۳- کاروانسراهای خوانسار (ظاهراً ۶کاروانسرا داشتیم).
    ۴- خانه شهیدی ها: تخریب در دهه۷۰ به علت درخواست شهرداری وقت به علل نامعلوم.
    ۵- عصار خانه های خوانسار (مثلا یکی از آنها حدود ۱۰۰متر پایین تر از امامزاده احمد و کنار رودخانه بوده):
    تخریب توسط سیل.
    ۶-خانه صولت الملک (قبل از انقلاب ثبت شده بود): حماقت و تحجر و همچنین نالایق بودن مدیران وقت و نگاه مادی. (این خانه با هماهنگی و اطلاع فرد یا افرادی تخریب شد که الان تلاش در زمینه گردشگری میکنن).
    ۷- گورجیدون (قبرستان یهودی ها) واقع در بالای هنرستان:‌ استفاده از سنگ ها برای کف سازی کانال های سرچشمه و انبارش نامناسب بقیه سنگ ها در محوطه باباترک. یک سنگ هم به اصفهان منتقل شد.
    ۸- سقاخانه بازار بالا با سنگ آبی یکپارچه و سقاخانه بازار پلگوش.
    ۹- یخ چائون و یخچال خوانسار: مربوط به ۱۱۸سال قبل(در محلی بالاتر از بیمارستان فاطمیه بوده که الان در محل آن منازل مسکونی بنا شده): دو بنا یکی برای یخ سازی در زمستان به ابعاد ۱۰۰متر در ۱۵متر در ۶متر ارتفاع دیوار استفاده می شده و یخچال به ابعاد ۷٫۵متر در ۳۰مترطول و عمق ۱۰متر برای نگهداری ۲۵۰۰متر مکعب یخ بود. ؟ (منبع: کتاب جغرافیای خوانسار).
    ۱۰- حمام و کنیسه یهودیان (کنیسه ی یهودیان در زیرزمینی در محله ی شیرک قرار داشته و دارد): بعضی از افراد محلی از مخفی و سالم بودن این مکان خبر میدهند و علت ویرانی و مخفی بودن را برخورد تند برخی از افراطیون شهر مبنی بر آثار شرک و ضد اسلامی این اماکن می دانند.
    ۱۱- تخریب تعداد بیشماری از آسیابهای آبی شهر هم در قرن حاضر از اتفاقات ناخوشایندی بوده که روزگاری از خوانسار به عنوان شهر آسیابهای آبی یاد می کردند و متأسفانه بعد از تخریب خصوصا به واسطه ی دو سیل سالهای ۳۵ و ۶۶ سنگهای آنها به یغما برده شده است.
    ۱۲-دزدیدن سنگ شیر در محله ی سنگ شیر،
    ۱۳- دزدیدن سنگهای قبر پهلوی در قودجان
    ۱۴- یه خونه قدیمی بود تو خیابان شهدا روبرو کوچه مسجد آقای ابن الرضا هربار که از جلوش رد میشدم لذت میبردم از دیدنش و همیشه آرزو میکردم کاش این خونه مرمت بشه… اما حیف که اون خونه رو با خاک یکی کردند و صافش کردن. .یادمه دوران کودکی از پشت دیوار عقبی شون می رفتیم داخل حیاطشون و وارد یه خرابه قدیمی می شدیم کلی توش وسیله بود…خدا از سر تقصیراتمون بگذره می گفتیم تو این خرابه گنج پنهان کردند ببریم بفروشیم
    ۱۵- برخی از آثار قیمتی امامزاده های شهر خصوصا امامزاده دخترون بیدهند(در دو سال قبل) و …
  •  برخی مشاغل در حال فراموشی خوانسار:
    گیوه دوزی،
    آهنگری،
    شکل دهی انواع حلبی با دست،
    قاشق تراشی و …

 

  • برخی مشاغل فراموش شده خوانسار:
    چاقو سازی،
    سفید کاری مس،
    بند زنی چینی ها،
    حجاری سنگ با دست،
    رنگرزی نخ با مواد طبیعی،
    مسگری،
    چرم دوزی زین و برگ،
    روغن کشی با روش هاس سنتی (در عصارخانه ها)،
    کوزه گری و …
  • تصاویر برخی آثار در حال تخریب که قبلاً در کانال انجمن منتشر شده:

 

  • پیشنهاد ۲۰-۲۷شهریور برای هفته ی گرامیداشت میراث فرهنگی،سوغات و صنایع دستی شهرستان خوانسار که از طرف آقای نبی زاده در گروه ارسال شده در صورت تصویب احتمالا می تونه به شرایط کمک کنه. هنوز هم این گاه مادی یه تهدید بالقوه هست ولی خوشبختانه با افزایش اهمیت این آثار برای افراد جامعه از این تهدید کاسته شده.
  • متاسفانه در سطح شهرستان گاهی اوقات شاهد حفاریهایی هستیم که خودش میتونه یکی دیگه از عاملای تخریب باشه. ولی برای این موضوعا چه میراث منقول مثل آثار تاریخی چه میراث ناملموس مثل گویش خوانساری که متاسفانه در نسل امروز داره کمرنگ میشه چه آثار طبیعی و صنایع دستی باید مفصل صحبت بشه تا بتونیم نتیجه بگیریم به شرطی که تعصب بیجا نداشته باشیم و قبول کنیم خیلی وقتا بخاطر چه دلایلی که ریشه اونها اکثرا مادی بوده باعث تخریب یا فراموشی اونها شدیم. الان بله تعزیه خوانسار در فهرست میراث معنوی کشور ثبت شد. گویش خوانساری و تونل سبز به شورای ثبت معرفی شدند.
  • توضیحات رئیس محترم اداره میراث در مورد برشور گردشگری برای نوروز۹۴: از بسیاری از شهروندان در زمینه  برشورهای گردشگری خوانسار و کتاب راهنمای گردشگری درخواست کمک و همفکری و همکاری کردیم با دعوتنامه ولی متاسفانه هیچگونه کمکی صورت نگرفت و سال گذشته با کمک همکاران بروشور آماده و چاپ شد برای سال ۹۴٫ با این اوضاع مالی امسال نمیدونم برای چاپ و توزیع بروشور چه اتفاقی خواهد افتاد!
  •  گروه های مردمی در کشورهای پیشرفته همیشه بهترین کمک برای دولت ها در انجام امور هستند و به نظرم این قابلیت در این گروه وجود داره که نقشی هرچند اندک در این بحث داشته باشه.
  • توضیحات در مورد یکی از سنگ قبرهای گورجیدون: از طرفی باعث تاسفه که چرا باید اجازه بدیم گنجینه های به این باارزشی را از شهرمون خارج کنند و مثل یک مال بی صاحب هر کس خواست واسش تصمیم بگیره و اونو با خودش ببره مگر این مردم حق ندارند خودشون پاسدار میراث فرهنگی خودشون باشند و از اونها استفاده کنند؟ ولی از طرفی هم باعث خوشحالیه که که سنگی به این باارزشی به سرنوشت سایر سنگ های باارزش در خوانسار دچار نشد و حداقل کورسوی امیدی باقی است که شاید اصفهانیها بیشتر از خود ما از این گنجینه ها مراقب کنند و شاید اونها این سنگها را با لودر جابه جا نکنند و اونها را روی همدیگه نریزند و شاید شهرداری اصفهان از این سنگها در کانالهای انتقال آب و زیر ناودانها استفاده نکند. و شاید آنها را روی زمین نغلطانند که شکسته یا ترک خورده شوند. خلاصه اینکه من مطمئنم که اگر این سنگ در خوانسار باقی مانده بود الان اثری از اون نبود لااقل شاید بعدا در موزه ای یا جای باارزشی در اصفهان امکان دیدن این سنگ را داشته باشیم.
  • تخریب در همین امروز : متأسفانه همین امروز هم شاهد از بین رفتن میراث کهن شهرمان هستیم . یکی از این موارد عریض سازی خیابان سیزده محرم و تخریب برخی از سنگ قبرهای زیبا و قدیمی در کناره ی این قبرستان است که طی این چند روز برخی از این سنگها که میراث هنر حجاری نیاکانمان است در حال نابودی است.
  • ۱- عدم وجودزیرساختها(متاسفانه بسیاری ازاماکن جذب توریست مانند کاروانسراها،پل هاو مساجدکهن یا تخریب گردیده ویا درحال تخریب است )که بایدمتولی حقیقی حفظ شان تعیین گردد ونسبت به حفظ آنها کوشید. ۲ــ عموما چون مردم شهر وخودشهر از قدیم الایام به مذهبی بودن ومتعصب مشهور بوده وهستندقاعدتاً اگر توریست خارجی بخواهد باآن فرهنگ خاص خود که در کشورهاوشهرهای توریستی دیگر تردد می نمایند به نظر مشکل ساز باشد مگر نگاه ودیدها تغییر یابد. ۳ــ عدم وجود امکانات وزیرساختها ودکوراسیون شهری مانند:سرویسهای بهداشتی،هتل های مدرن باستاره بالا،تابلوهای راهنمابه خط لاتین،مغازه های صنایع دستی بومی و….
  • ..زیر ساخت های پیشنهادی: ۱ـــترمیم وبازسازی کلیه امکانات موجودتوسط متولیانشان ۲ ـــآموزش حرفه هایی که در حال از بین رفتن است به جوانان علاقه مند ومستعد بیکار. ۳ ـــ فراهم نمودن امکانات جهت ایجاد این مشاغل (گیوه دوزی،قاشق تراشی،مجسمه وسنگتراسی،چاقوسازی که قبلا موجود بود و…….. ۴ـــایجاد نمایشگاه های صنایع دستی دائمی ۵ـــ بازشدن مغازه های شیک فروش صنایع دستی ذکر شده. ‌ ‌ ۶ـــ تغییر دکوراسیون شهری نسبت به آنچه که ذکر شد. ۷ـــسرمایه گذاری در ساخت هتل های مجلل ومشاغل مرتبط به صنعت گردشگری توسط بخش خصوصی ٨ــ شناسایی خوانسار از طریق آژانس ها ورسانه ها. ‌
  • همدلی وهمفکری مردم ومســئولین در ایجاد،حفظ وراه اندازی را می طلبد و در ابتدا باید کمیسیونی توسط فرمانداری یا شهرداری تحت عنوان نگاه به گردشگری با اعضای امام جمعه،فرماندار،شهردار،رئیس ادارات مرتبط وصاحبنظران در رشته های مرتبط وهمچنین خیرین به عنوان هسته مرکزی ایجاد گردد.سپس کلیه ی پیشنهادات ونظرات جمع آوری شده ی مردم بررسی وتجزیه وتحلیل شود وبه مرحله تقسیم کار واجرا در آید.
  • ۱-خرید و بازسازی اصولی بناهای با ارزش قدیمی،(بجای تخریب اونها) ۲-عکاسی اصولی و حرفه ای از مکانهای مختلف و انتشار اونها برای تبلیغات بیشتر که تأثیر زیادی تو جذب افراد داره ۳-ترویج فرهنگ توریسم(خیلی از کسبه و افراد به گردشگر به چشم کیسه پولی نگاه میکنند که تا جایی که راه داره باید خالیش کرد) ۴-برگزاری جشن های مختلف تو مناسبتهای مختلف و یا همایشهای فصلی برای شاد کردن و تغیر روحیه نا امید جوانهاو ایجاد اتحاد بین افراد ۵-تا زمانی که فرد یا جامعه ای چیزی رو طلب نکنه،کسی برای اون فرد و جامعه کاری انجام نمیده.
  • یه خونه قدیمی بود تو خیابان شهدا (خانه تائبی) روبرو کوچه مسجدابن الرضا هربار که از جلوش رد میشدم لذت میبردم از دیدنش و همیشه آرزو میکردم کاش این خونه مرمت بشه…اما حیف که اون خونه رو با خاک یکی کردند و صافش کردند. دوران کودکی از پشت دیوار عقبی شون می رفتیم داخل حیاطشون و وارد یه خرابه قدیمی می شدیم کلی توش وسیله بود…خدا از سر تقصیراتمون بگذره می گفتیم تو این خرابه گنج پنهان کردند ببریم بفروشیم. یه مانع بزرگ هم هست که فقط مختص خوانسار هستش و همه میدونند،و نیاز به گفتن نداره.
  • همه جا دارد اینگونه می شود و مدرنیسم معماری جایش را به معماری سنتی می دهد…اما واقعا این خانه ها و معماری یک عالم تاریخ و حرف پشتش دارد و تخریبش یعنی تخریب ذره ذره فرهنگ و هویتمان و اون این بود که ما مردم خوانسار چقدر تو محدودیت های این چنینی هستیم که بربی چند دقیقه شادی و فراقت از دغدغه حتی حاضریم سرمای به این شدت رو به جون به جون تحمل کنیم و تا اون منطقه بیایم برای چند دقیقه شادی دور هم  و حتی گاهی مدرنیته هم جایگزین نمیشه و الان داخل بناهایی گیرافتادیم که نه سنت دارند نه مدرنیته بی روح،زشت و نا امید کننده.

 

 

موضوع دوم:

  • یک گروه سرمایه گذار خارجی که حدود یک ماه پیش میهمان شهر ما بودند می گفتند سود بانکی در کشور شما بالای ۲۰%  و تا ۳۰% هم هست. باید بهره سرمایه ای که ما می آوریم بیشتر از ۳۰% باشد تا سرمایه گذاری کنیم! از نظر من باید اطمینانشون و بابت اینکه شهر ما یک شهر گردشگر پذیر هست مطمن کنیم ، به عبارتی باید مطمن بشند که خونسار به عنوان شهر توریستی مطرحه ، بنظر من ماباید اول با کارهایی مثل تبلیعات گسترده یا بعبارتی برگزاری همایشهای مختلف خوانسار و بیش از گذشته مطرح کنیم تا دل سرمایه گذار گرم بشه.
  • زیرساخت های ما هم کافی و مناسب برای گردشگر نیست نمونه ی اولیش سرویس بهداشتی ، یک مورد ساده و پیش پا افتاده که واقعا توی این زمینه کمبود داریم. باید همبن حالا که نه بدار است ونه به بار از کاندیدای مورد نظر از هرشهری که میخواهد باشد قول شرف بگیریم که خوانسار را از نظر گردشگری وصنعت توریسم وحفظ محیط زیست وبیکاری و هزار مشکل کوچک وبزرگ فراموش نکند وبه مردم دروغ نگوبد.
  • متاسفانه نگاه به سرمایه گذار بعنوان یک جیب پر پول معذل نه تنها شهرستان بلکه تمام کشور شده. چرا؟ چون بدلیل نیازها و کمبودهایی که داریم از همه لحاظ و این نیازها از طرف دولت تامین نشده، به محض اینکه شخصی به عنوان سرمایه گذار قدم پیش میگذاره میخواهیم تلافی داشته و نداشته را ازش بگیریم و گاهی چنان داغشون میکنیم که …
  • معروف است که سرمایه گذار مغزی مانند فیل – قلبی مانند بره و پاهایی مانند آهو دارد. یعنی حافظه ماندگار دارد و هر برخورد بدی تا سالها به خاطرش می ماند و برنمی گردد.  همچنین با کوچکترین ریسکی می هراسد و فرار می کند و مانند آهو به سرعت هم فرار می کند. هر مسئولی که در طول مدت مسئولیتش که قطعا مدتی موقت و بالاخره کوتاه است اگر سرمایه گذاری را منصرف کند تا سالها تاثیر اقدامش باقی مانده و به بقیه سرمایه گذارها هم منتقل می شود
  • نکته ی دیگه در مورد بحث گردشگری اینکه متاسفانه ما از پتانسیل های شش ماه دوم کاملا غافلیم درسته که خوانسار به اردیبهشتش معروفه ولی میتونیم با برنامه ریزی از بارشهای برف جهت پیست و یا جشنواره های برفی و یخی در گلستانکوه بهره ببریم البته تمام اینا مستلزم تبلیغات قوی ، همانطور که میدونید تو دنیای امروز تبلیغات حرف اول و میزنه.
  • من نظرم این است که خوانسار ظرفیت دانشگاهی شدن و گردشگریش از صنعتی شدن بیشتر است بنا بر این سرمایه گذاری در این جهت باید انجام بگیرد. با وجود محیط اروم و دلباز و هوای پاک و طبیعت زیبا و ….. جون میده دانشگاههای خوانسار در جهت مراکز تحقیقاتی گام بردارن البته وجود مدیر لایق و فعال هم خیلی مهمه. امسال بیستمین سال تاسیس دانشکده ریاضی بود بعد از بیست سال هنوز دانشکده با یک ساختمان و سه تا رشته در مقطع کارشناسی و یکیشونم در مقطع ارشد داره ، هستند دانشگاههایی که بعد از خوانسار تاسیس شدند ولی خیلی خیلی پیشرفت کردند
  • سلام علت اینکه پروژه گردشگری اقای مهندس بدیعی اجرا نشدوسرمایه درنهاوند هزینه شد چه بوده. اگرپیگیری کنید به جواب خیلی ازچراها خواهیدرسید.
  • برخی اهالی محل و بومی ها از پروژه آب معدنی چشمه کاسون گلایه داشتند و راضی به اجرای اون نبودند. هر چند شکل چشمه کاسون از حالت طبیعی دراومد و یه آسیب زیست محیطی وارد شد. به نظرم همین مثال نشون میده که برای سرمایه گذاری نیاز به مطالعات کامل قبل از اجرا و مکان یابی علمیه. . استاندارد BS5930 انگلستان توصیه می کنه که یک درصد سرمایه گذاری پروژه صرف شناسایی زمین بشه که شاید هیچ هزینه ای در ایران صرف شناسایی زمین نمیشه! البته یکی از آسیب اساسی و ریشه ای که به گلستانکوه خورد استفاده دامداران از سم ضد کنه در گوسفندان و چرای دامها در منطقه بود. با چرای دامها این سم به گیاهان منتقل شده و باعث نابودی پشه پسیل شد. دادن امتیاز بهره برداری از اب معدنی از بزرگتربن اشتباهات انجمن اسلامی شهرستان زمان وقت بود که متاسفانه به شخص ثالثی فروخته شدابن از بی اطلاعی اعضا انجمن وبی محبتی به ساختار محیط دیست گلسانکوه خوانسار بود کی باید جواب بدهد رییس وقت انجمن چرا این ظلم به خوانسار شد.
  • تا زمانی که انگیزه ای وجود نداشته باشه بخش خصوصی هم تمایلی به سرمایه گذاری پیدا نمیکنه،
  • زمستان تو خوانسار،فصل رکود کار و مسافره،درصورتی کة میتونه کاملا برعکس باشه. الان برید گلستانکوه ببینید،مردم با یه توئیپ و یه شیب نامناسب و محیط خطرناک چه استفاده ای میکنند و چه ریسکی رو قبول میکنند. چرا هیچ وقت هیچ نهاد یا ارگانی نمیاد یه منطقه رو درست شیب بندی و ایمن سازی کنند؟ مگه غیرازاینه که با رفت و امد های زیاد گل و گون های زیادی هم تو اون قسمت از بین میره؟
  •  همانطور که میدانیم شهر ما خوانسار محل دفن امام زاده احمد ع که با یک واسطه به امام معصوم میرسه و به عبارتی نوه ی امام هادی و پسر عموی امام زمان عج است ، هستند شهرهایی که دارای امامزادگان با واسطه های دورتر به امام معصوم ولی از چنان تبلیغی برخوردار هستند که یکسری گردشگر بع خود جذب میکنند ، رک و راست بگم ما خوانساریها در حق این امامزاده جفا کردیم و هیج گونه کاری در جهت بزرگ شدن ایت امام زاده نکردیم ، البته باید از زحماتی که در این مدت انحام شده واقعا تشکر کرد ، زحماتی که مرحوم صاحبی کردن تشکر کرد ، از نظر من در راستای افزایش گردشگری این شهر نباید از پتانسیل این امامزاده چشم پوشی کرد ، امیدوارم هرچه سریعتر این امام زاده از لحاظ ساختمانی و ظاهری کامل شود.
0

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *